Thể chế và chính sách hỗ trợ xuất khẩu trực tuyến tại Việt Nam: Khoảng trống, thách thức và định hướng cải cách
DOI:
https://doi.org/10.59394/qlnn.362.2026.1447Từ khóa:
Chính sách, điều tiết công, thể chế, thương mại điện tử xuyên biên giới, xuất khẩu trực tuyến, SMEsTóm tắt
Sự phát triển nhanh của thương mại điện tử xuyên biên giới tạo ra cơ hội mở rộng thị trường cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa (Small and medium-sized enterprises - SMEs) tại các quốc gia đang phát triển. Mặc dù Chính phủ Việt Nam đã ban hành nhiều chính sách thúc đẩy xuất khẩu trực tuyến, song mức độ tiếp cận thực tế của doanh nghiệp còn thấp, phản ánh khoảng cách giữa mục tiêu và hiệu quả triển khai. Bài viết dựa trên tiếp cận thể chế và điều tiết công, phân tích hệ thống chính sách; đồng thời, đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao năng lực thể chế và tăng cường cạnh tranh số của Việt Nam.
Tài liệu tham khảo
Thời khắc vàng để thương mại điện tử xuyên biên giới bứt phá. https://vneconomy.vn, ngày 05/9/2025.
Báo cáo Chỉ số Thương mại điện tử Việt Nam 2025. https://vecom.vn, ngày 25/4/2025.
Viet Nam’s e-commerce hits US$25 billion in 2024. https://en.baochinhphu.vn, ngày 07/01/2025.
North, D.C. (1990). Institutions, Institutional Change and Economic Performance. Cambridge: Cambridge University Press. https://doi.org/10.1017/CBO9780511808678.
Baldwin, R., Cave, M. & Lodge, M. (2012). Understanding Regulation: Theory, Strategy, and Practice. 2nd ed. Oxford: Oxford University Press. https://global.oup.com/academic/product/understanding-regulation-9780199576081.
Báo cáo Chỉ số Thương mại điện tử Việt Nam 2023. https://vecom.vn, ngày 18/4/2023.
Annual Report on Global Trade Promotion. Seoul: Korea Trade-Investment Promotion Agency. https://www.kotra.or.kr, ngày 01/4/2024.
Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh của Việt Nam năm 2024. https://pcivietnam.vn, ngày 06/5/2025.
Doing Business Report: Singapore Case Study on Trade Digitalization. Washington D.C.: https://openknowledge.worldbank.org/handle/10986/36294.
Bộ Công Thương (2018). Thông tư số 40/2018/TT-BCT ngày 10/10/2018 quy định việc cấp Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa ưu đãi theo cơ chế điện tử (e-CO).
Chính phủ (2021). Nghị định số 80/2021/NĐ-CP ngày 26/8/2021 của Chính phủ về hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Chính phủ (2021). Nghị định số 85/2021/NĐ-CP ngày 25/9/2021 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung Nghị định số 52/2013/NĐ-CP ngày 16/5/2013 về thương mại điện tử.
Quốc hội (2023). Luật Giao dịch điện tử năm 2023.
Thủ tướng Chính phủ (2022). Quyết định số 1415/QĐ-TTg ngày 14/11/2022 phê duyệt Kế hoạch thúc đẩy thương mại điện tử xuyên biên giới.
