Giá trị lịch sử của tổ chức bộ máy nhà nước thời Lê Thánh Tông và vận dụng trong xây dựng nhà nước pháp quyền ở Việt Nam hiện nay
DOI:
https://doi.org/10.59394/qlnn.371.2026.1688Từ khóa:
Bộ máy nhà nước, Vua Lê Thánh Tông, thời kỳ phong kiến, Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩaTóm tắt
Trong lịch sử phát triển quốc gia gắn liền với kiểu nhà nước phong kiến ở Việt Nam, chính thể nhà nước quân chủ chuyên chế trung ương tập quyền ở các triều đại đã có nhiều thành tựu trong kỹ thuật lập pháp, tổ chức bộ máy nhà nước, xây dựng nền dân chủ, bảo đảm quyền con người, nhân văn và tiến bộ xã hội. Trong đó, phải kể đến giai đoạn trị vì của Vua Lê Thánh Tông (1460 - 1497) gắn với Bộ luật Hồng Đức và một mô hình nhà nước được đánh giá cao trong lịch sử phong kiến Việt Nam về tổ chức bộ máy và cơ chế vận hành. Bài viết khái quát một số giá trị điển hình của mô hình nhà nước thời kỳ Lê Thánh Tông, từ đó, vận dụng vào thực tiễn xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam hiện nay.
Tài liệu tham khảo
Ban Chấp hành Trung ương Đảng (2022). Nghị quyết số 27-NQ/TW ngày 09/11/2022 Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa XIII) về tiếp tục xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong giai đoạn mới.
Bộ Chính trị (2025). Nghị quyết số 66-NQ/TW ngày 30/4/2025 về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.
Hoàng Thị Kim Quế (2015). Giáo trình Lý luận Nhà nước và pháp luật. Nxb Quốc gia Hà Nội.
Lê Minh Thông (2008). Luật nước và hương ước lệ làng trong đời sống pháp lý của các cộng đồng làng xã Việt Nam. Kỷ yếu Hội thảo Việt Nam học III.
Ngô Sĩ Liên & cộng sự (1998). Đại Việt sử ký toàn thư (Tập II). Nxb Khoa học Xã hội.
Phan Huy Lê (2012). Lịch sử Việt Nam (Tập 3): Từ thế kỷ XV đến thế kỷ XVI. Nxb Khoa học Xã hội.
Trương Vĩnh Khang (2022). Nhà nước và pháp luật dưới triều đại Lê Thánh Tông (sách chuyên khảo). Nxb Thanh niên, tr. 13, 207.
Vũ Minh Giang (2008). Những đặc trưng cơ bản của bộ máy quản lý đất nước và hệ thống chính trị nước ta: trước thời kỳ đổi mới. Nxb Chính trị quốc gia.


